Linguo-Cognitive Features of the Development of Polish Language Education (Based on Polish Language Textbooks for Ukrainian Schools
DOI:
https://doi.org/10.17721/psk.2026.42.598-613Ключові слова:
лінгвокогнітивні особливості, польська мова, полоністика, культурологічний підхід, літературні компетенції, мовні компетенціїАнотація
У статті розглянуто лінгвокогнітивну специфіку підручників з польської мови для учнів українських закладів середньої освіти. Вказано на зв’язок теоретичного підґрунтя лінгвокультурології, розвиненої у працях сучасних глотодидактів, та формування когнітивних знань учнів у галузі полоністики відповідно до вимог НУШ. Простежено, як цей фактор відображений у поступовості викладення матеріалів з польської мови у семирічному циклі: з 5 по 11 клас. Загалом програмний матеріал з вивчення польської мови як іноземної (другої іноземної мови) в українських школах розподілений на два основні систематизовані блоки інформації: лексичний і граматичний. Комунікаційний підхід застосований у розкритті власне лексичних тем. На основі аналізу підручників з польської мови зроблено висновок, що лінгвокогнітивні компоненти у глотодидактичному просторі домінують над літературними і власне лінгвістичними.
Посилання
Baran, M. (2015). Dydaktyka kultury a podejście ukierunkowane na działanie w nauczaniu języka polskiego jako obcego [Didactics of culture and an action-oriented approach in the teaching of Polish as a foreign language]. Postscriptum Polonistyczne (2(16), s. 185-194). URL: https://journals.us.edu.pl/index.php/PPol/article/view/10221/7913. [in Polish]
Europejski system opisu kształcenia językowego: uczenie się, nauczanie, ocenianie [The European Framework for the Description of Language Learning: Learning, Teaching, Assessment]. URL: http://ifp.univ.rzeszow.pl/dydaktyka/dydaktyka_9/Urszula_Kopec_D9.pdf (date of success: 15.08.2026). [in Polish]
Gębal P. (2010). Dydaktyka kultury polskiej w kształtowaniu językowym cudzoziemców [The Didactics of Polish Culture in the Language Development of Foreigners]. Kraków: Universitas. [in Polish]
Gębal, P., Miodunka, W. (2020). Dydaktyka i metodyka nauczania języka polskiego jako obcego i drugiego [Didactics and methodology of teaching Polish as a foreign and second language]. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. [in Polish]
Grochala, B. (2024). (Lingwa)kultura w nauczaniu języka polskiego jako obcego – Refleksje o przeszłości, teraźniejszości i przyszłości [(Lingua)culture in the teaching of Polish as a foreign language – Reflections on the past, present and future]. Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców (t. 31, s. 21-28). https://doi.org/10.18778/0860-6587.31.02 [in Polish]
Hembal, P., Modunka, V., Vaseiko, Yu. (2024). Dydaktyka y metodyka navchannia polskoi movy yak inozemnoi v ukrainskomu konteksti [Didactics and Methodology of Teaching Polish as a Foreign Language in the Ukrainian Context]. Kraków: Wydawnictwo Księgarnia Akademicka. https://doi.org/10.12797/9788383681672 [in Ukrainian]
The New Ukrainian School Conceptual Principles of Secondary School Reform (2016). URL: https://mon.gov.ua/storage/app/media/zagalna%20serednya/Book-ENG.pdf (date of success: 27. 01.2024). [in English]
Torenc, M. (2007). Nauczanie międzykulturowe – implikacje glottodydaktyczne [Intercultural Education – Implications for Language Teaching]. Wrocław: Oficyna Wydawnicza Atut. [in Polish]
Vaseiko, Y., Tsolyk, N. (2024). The state of teaching Polish as a foreign language in Ukraine after 2022. Polish as foreign and second language among Ukrainian migrants (p. 27-41). https://doi.org/10.14220/9783737017732.27 [in English]
Zarzycka, G. (2019). Kulturemy polskie – punkty widzenia, techniki ich wydobywania i negocjowania. Stosowanie perspektywy etnolingwistycznej w glottodydaktyce polonistycznej [Polish cultural expressions – perspectives, techniques for identifying and negotiating them. The application of an ethnolinguistic perspective in Polish language teaching]. Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców (t. 26, s. 99–110). https://doi.org/10.18778/0860-6587.26.29 [in Polish]
